De Europese Unie geeft via de Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn aan hoe om te gaan met inheemse planten en dieren. In Nederland zijn deze richtlijnen vertaald naar de Natuurbeschermingswet en de Flora- en faunawet. Voor de gemeente betekent dit onder meer dat in een actueel bestemmingsplan behoort te staan hoe men omgaat met de aanwezigheid van de flora en fauna en hun leefgebieden. Er is op dat punt een achterstand. Soortgegevens en kennis over de effecten van maatregelen zijn onvoldoende beschikbaar, menen Marieke Teunissen adviseur van Eco Consult en Rob Borst adviseur natuurwetgeving IPC Groene Ruimte. Teunissen en Borst werken regelmatig voor gemeenten en Vereniging Stadswerk Nederland om de Flora- en faunawet bij gemeenten te implementeren. Er is nog te weinig algemeen bekend wat waar leeft, vooral in het stedelijk gebied, stellen de adviseurs. Het gaat dan vooral om de vaste rust- en verblijfplaatsen van dieren en de groeiplaatsen van planten. De Gegevensautoriteit Natuur is bezig daar een centrale databank voor op te zetten waarin alle geïnventariseerde gegevens worden opgeslagen en getoetst. Ook stimuleringsmaatregelen Teunissen erkent dat de wetgeving best lastig is omdat die zo breed ingrijpt.
Sommige gemeenten proberen zich sec aan de regels te houden, maar er zijn er ook die extra stimuleringsmaatregelen nemen om de biodiversiteit uit te breiden door de aanleg van poelen, houtsingels, vleermuiskelders, zwaluwwanden of natuurvriendelijke oevers. Signaleringskaart Volgens Borst moet iedereen die het initiatief neemt om te bouwen, nagaan in hoeverre hij ontheffingsplichtig is. Dit vraagt om inzicht in de soorten die ter plekke voorkomen, hun aantal en de seizoenen waarin zij aanwezig zijn. Alleen op basis van deze gegevens kan zorgvuldige worden afgewogen of een activiteit wezenlijk invloed op een soort heeft of niet. Daarna kan een signaleringskaart worden gemaakt. Hieruit blijkt waar zich gebouwen, locaties en gebieden bevinden waarin beschermde soorten hun vaste rust- en verblijfplaats hebben.
Voorbeelden in het buitenland
Robbert Snep is landschapsecoloog bij Alterra. Hij promoveerde begin februari op een onderzoek naar de waarde van bedrijventerreinen voor de natuur en biodiversiteit. Ook hij signaleert een gebrek aan kennis over natuur in de stad. Er wordt volgens hem in Nederland weinig onderzoek gedaan naar de combinatie stad-natuur. In steden als Londen en Berlijn gebeurt op dat terrein veel meer. Daar werken overheden, bedrijfsleven, natuurverenigingen en burgers samen aan een betere bescherming en beleving van stadsnatuur. Het initiatief van de groene daken in Amsterdam of Rotterdam geldt hier als nieuws. In Duitsland gebeurt dat al dertig jaar en kijkt niemand er van op. Het oppervlak groene daken in Amsterdam ligt op slechts 10% van het oppervlak groene daken in een vergelijkbare stad als Stuttgart.
bron: VNG Magazine, 12/06/09
